AHCC

nutriëntencomplex met krachtige immunologische werking




29-sep-2017

Inleiding

AHCC (Active Hexose* Correlated Compound) is binnen de Japanse complementaire en integratieve geneeskunde één van de meest gebruikte nutriënten voor mensen met kanker. AHCC is een plantaardig α-glucaanrijk extract met immunologische effecten na orale inname. In het land van de rijzende zon wordt AHCC in meer dan 700 kankerklinieken ingezet om het immuunsysteem te ondersteunen van kankerpatiënten, die chemotherapie of bestraling ondergaan. Er zijn aanwijzingen dat AHCC de levenskwaliteit bij kanker aanmerkelijk kan verbeteren. Met zeker 30 klinische studies en 40 dier- en in-vitro-studies uit onder meer Japan, Korea, China, Thailand en de Verenigde Staten groeit de wetenschappelijke onderbouwing voor de werkzaamheid van dit nutriëntencomplex.(1,2)

De eerste onderzoeken eind jaren ’80 waren gericht op de werking van AHCC bij hypertensie. Wetenschappers ontdekten echter dat het extract sterke immunomodulerende eigenschappen bezit. AHCC bleek onder meer de activiteit van naturalkillercellen (NK-cellen*) en het effect van killer T-cellen (cytotoxische* T-cellen) bij kankerpatiënten te verhogen. Hierdoor verschoof het onderzoek in de richting van het onderbouwen van de effectiviteit van AHCC bij de ondersteuning van het immuunsysteem.(1,2) AHCC wordt inmiddels al langer dan 25 jaar in meer dan 25 landen in voedingssupplementen gebruikt. In Europa is het nutriëntencomplex nog relatief onbekend.

figuur 1 AHCC

Figuur 1: α-1,4 glucaan, het belangrijkste bioactieve bestanddeel in AHCC. Een glucaan is een polysacharide bestaande uit een keten van glucosemoleculen.

Vervaardigd uit het gekweekte mycelium (schimmeldraden) van de Lentinula edodes (shiitake-paddenstoel), is AHCC een krachtig en veelzijdig geschenk uit de natuur. Mede door aangetoonde immunomodulerende, afweerversterkende, anti-inflammatoire en antioxidatieve eigenschappen is AHCC een veelbelovend nutriëntencomplex dat ingezet kan worden bij onder meer kanker, chronische hepatitis, verminderde weerstand en infecties (waaronder besmetting met het humaan papillomavirus).

AHCC behoort waarschijnlijk tot de natuurlijke biologische response modifiers (BRM), natuurlijke endogene (in het lichaam gemaakte) of exogene (van buitenaf toegediende) substanties met immunomodulerende eigenschappen die de algehele weerstand verbeteren (in de winter, bij ziektegerelateerde immunodeficiëntie), het immuunsysteem gerichte ondersteuning bieden bij infecties of kanker, chronische ontstekingen tot rust brengen, auto-immuunprocessen remmen en immunosenescentie (veroudering van het immuunsysteem) tegengaan.(2,3) AHCC balanceert het immuunsysteem zonder het te sterk te stimuleren. Vooralsnog is AHCC met name bij kanker en (preventie van) infecties onderzocht.

tekstkader AHCC

* = Zie verklarende woordenlijst

Samenstelling AHCC

AHCC staat voor ‘Active Hexose Correlated Compound’. Eigenlijk gaat het niet om één verbinding (‘compound’) maar is AHCC een complex van meerdere voedingsstoffen. Alhoewel AHCC uit shiitake wordt gewonnen, is de samenstelling van AHCC significant anders dan van het vruchtlichaam. Terwijl de belangrijkste werkzame bestanddelen van deze paddenstoel β-glucanen zijn, zijn die van AHCC geacyleerde* α-glucanen. Bovendien heeft AHCC een hoger koolhydraten een lager vezelgehalte; ongeveer 74% van AHCC bestaat uit oligo- en polysachariden, waarvan een belangrijk deel α-1,4- glucaan (circa 20% van het drooggewicht van AHCC).(1,2,5) Verder bevat AHCC onder meer sterolen, adenosine, aminozuren, lipiden, vitamines, mineralen en een kleine hoeveelheid β-glucanen.(2) Er zijn sterke aanwijzingen dat de gezondheidseffecten van AHCC groter zijn dan die van shiitakepaddenstoelen.

Een breed palet aan positieve gezondheidseffecten

Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat AHCC op de volgende gebieden gunstige effecten heeft:

  • immunomodulatie
  • weerstand tegen infecties
  • ondersteuning bij kanker
  • bijwerkingen van chemotherapie
  • besmetting met HPV (humane papillomavirus)
  • leverbescherming
  • ontstekingsziekten

Immunomodulatie

Het immuunsysteem bestaat uit twee delen: het aangeboren en verworven (adaptieve) immuunsysteem. Het eerste bestaat uit cellen en eiwitten (monocyten, macrofagen, granulocyten, dendritische cellen, NK-cellen, defensinen, complementeiwitten, cytokines*) die pathogenen en afwijkende cellen op aspecifieke wijze aanvallen. De adaptieve immuniteit richt zich op ziekteverwekkers (en afwijkende cellen) die ontsnappen aan de aangeboren immuniteit. Al werkt dit systeem (met onder meer B- en T-lymfocyten*, immunoglobulines) trager, het leidt wel tot een doelgerichte aanval.

In-vitro en in-vivo studies laten zien dat AHCC, in het bijzonder α-glucanen, de activiteit van naturalkillercellen (NK-cellen) en macrofagen sterk verhoogt.(2,8,9) Een kleine Amerikaanse studie vond bij 9 van de 11 kankerpatiënten een toename van NK-cellen met 250% binnen twee weken van suppletie met AHCC (3 gram per dag).(5) NK-cellen en macrofagen vormen de voorhoede in de strijd van het lichaam tegen pathogenen, geïnfecteerde cellen en abnormale cellen.

Een andere belangrijke manier waarop AHCC het immuunsysteem ondersteunt is door het stimuleren van de productie en activiteit van dendritische cellen. Deze presenteren antigenen (ziekteverwekkende eiwitten) aan het immuunsysteem, waardoor B- en T-lymfocyten in actie komen. In een humane studie met 21 gezonde proefpersonen leidde suppletie met AHCC (3 gram per dag gedurende 4 weken) tot significante toename van het aantal en de activiteit van dendritische cellen, vergeleken met placebo.(10) Dendritische cellen spelen een centrale rol in het initiëren en moduleren van (adaptieve) immuunreacties en bevorderen het opruimen van geïnfecteerde cellen en kankercellen.

Preklinische en klinische studies hebben aangetoond dat AHCC zowel de aangeboren als de adaptieve immuunrespons verbetert.(2) Dit geschiedt onder meer door:(5,8-19)

  • verhoging van de productie van cytokines (waaronder IL-12, interferon-γ);
  • stijging van de (cytotoxische) activiteit van NK-cellen met 250-800%;
  • verhoging van het aantal en de activiteit van dendritische cellen;
  • verhoging van het aantal en de activiteit van T-cellen;
  • toename van de activiteit van monocyten/ macrofagen*; 
  • verbetering van de communicatie tussen darmepitheelcellen en het immuunsysteem (via toll-like* receptoren); 
  • stijging van de productie van sIgA* (secretoir IgA) door de darmmucosa;
  • het bevorderen van een gezonde darmflora door te fungeren als prebioticum.

Weerstand tegen infecties

AHCC heeft geen directe antimicrobiële activiteit, maar dierstudies hebben aangetoond dat AHCC de weerstand verhoogt tegen diverse pathogenen, waaronder:(2,7,13,15,20-25)

  • influenzavirus
  • HPV-virus (humaan papillomavirus)
  • vogelgriepvirus
  • herpesvirus
  • Klebsiella pneumoniae-bacterie
  • Candida- en Aspergillusschimmel
  • Trichinella spiralis-parasiet (rondworm)
  • Pseudomonas aeruginosa-bacterie
  • Chlamydia trachomatis-bacterie
  • MRSA-bacterie (meticilline-resistente Staphylococcus aureus)
  • West-Nijlvirus

In dieronderzoek is bijvoorbeeld aangetoond dat AHCC de beschermende, specifieke immuunrespons tegen het West-Nijlvirus verhoogt.(24) Het West-Nijlvirus kan griepachtige verschijnselen veroorzaken, maar ook encefalitis of meningitis. AHCC verbetert niet alleen de immuunrespons bij een acute infectie (zoals met het influenzavirus), het nutriëntencomplex is ook als profylaxe van grote waarde. Bij muizen die voorafgaande aan besmetting met pathogenen (zoals influenzavirus of vogelgriepvirus) met AHCC behandeld waren, constateerden onderzoekers dat de (acute) ziekteverschijnselen veel milder waren, de dieren sneller herstelden en bovendien een veel grotere overlevingskans hadden.(20-22) Dieronderzoek suggereert tevens dat suppletie met AHCC helpt bij de preventie van postoperatieve wondinfecties.(25) Infectiepreventie met AHCC is onder meer zinvol bij een verhoogde kans op opportunistische infecties (Candida albicans, Aspergillus niger, Klebsiella pneumoniae, Pseudomonas aeruginosa, MRSA) door een (sterk) verlaagde weerstand door bijvoorbeeld kanker, diabetes mellitus, taaislijmziekte of aids.(2,20,27) Suppletie met AHCC kan ook worden overwogen bij een verminderde weerstand door stressgerelateerde aandoeningen zoals PTST (posttraumatische stress-stoornis), depressie en angststoornis.(2)

AHCC verhoogt de weerstand ook bij gezonde volwassenen.(9,28) Onderzoekers van de Yale School of Medicine in de Verenigde Staten hebben in een humane studie de effecten van AHCC onderzocht op het immuunsysteem van gezonde volwassenen van 50 jaar en ouder. De onderzoekers zagen verbetering van T-celgemedieerde immuunreacties na 30 dagen suppletie met AHCC tot 30 dagen na het staken van suppletie.(9)

In een andere humane studie is gekeken of AHCC de weerstand tegen (luchtweg) infecties, die in het najaar en de winter verlaagd is, kan ondersteunen.(28) Aan het begin van de winter namen 34 gezonde volwassenen (30-73 jaar) gedurende 4 weken AHCC (1 gram/dag) in of placebo. AHCC-suppletie zorgde ervoor dat de hoeveelheid NK-cellen op peil bleef, de activiteit van NK-cellen sterk toenam en de weerstand niet achteruit ging. In de placebogroep daalde het aantal NK-cellen en nam de infectiegevoeligheid toe.(28)

In twee humane placebogecontroleerde studies is aangetoond dat AHCC (3 gram/ dag gedurende 2 of 3 weken vanaf het moment van vaccinatie) de effectiviteit van griepvaccinatie verhoogt, met name bij mensen boven 60 jaar.(29,30)

AHCC kan (natuurlijke) veroudering van het immuunsysteem (immunosenescentie) remmen. AHCC-suppletie kan van waarde zijn bij de preventie en behandeling van (ernstige) ziekten die met veroudering (van het immuunsysteem) zijn geassocieerd, waaronder kanker en longontsteking.(14,31)

Kanker

De associatie tussen het immuunsysteem en kanker is bekend. De Japanse arts Katsuaki Uno beschreef haar als volgt: ‘kanker ontstaat door disfunctie van het immuunsysteem dat het ontstaan van ziekten bevordert - het is een ziekte van het immuunsysteem’. Daarom richten veel kankerbehandelingen zich op elementen van het immuunsysteem (zoals interferon-α, interleukine-2, en monoklonale* antilichamen) die helpen bij het bestrijden van kanker. Tenslotte verschillen kankercellen van normale cellen en kunnen aldus door het immuunsysteem geregistreerd en bevochten worden. Witte bloedcellen kunnen de zeer gemakkelijk beschikbare α-glucanen uit AHCC gebruiken om beter te functioneren en tumoren te bestrijden. Er is toenemend wetenschappelijk bewijs dat AHCC ter ondersteuning ingezet kan worden om tumorvorming en -progressie en metastasering tegen te gaan.(2,7,12,32,33)

Klinisch onderzoek suggereert dat AHCC de prognose en de kwaliteit van leven kan helpen verbeteren bij verschillende vormen van kanker.(2,34) Onderzoekers aan de universiteit van Tokyo hebben sterke aanwijzingen dat AHCC de productie van cytokines met antikanker-eigenschappen (interferon-γ, IL-12, TNF-α) en killer T-cellen bevordert; daarbij is het belangrijk dat AHCC de activiteit van NK-cellen verhoogt.(9) Toename van de productie van IL-12 kan de effectiviteit van reguliere kankertherapie verhogen.

Bij kanker van lever, long, borst, maag, dikke darm, prostaat, alvleesklier, galblaas, hoofd en nek zijn positieve effecten van AHCC op de gezondheid waargenomen.(1,2,7,34)

Wetenschapper Yoichi Matsui van de Kansai Medische Universiteit in Japan onderzocht de effecten van AHCC-suppletie (3 gram per dag) bij 113 patiënten met leverkanker; 156 leverkankerpatiënten vormden de controlegroep. Allen waren geopereerd voor hepatocellulair carcinoom. De tijd tot recidivering van hepatocellulair carcinoom (HCC) nam significant toe in de AHCC-groep. Aan het einde van de studie was tumorrecidivering opgetreden bij 34,5% van de patiënten in de AHCC-groep vergeleken met 66,1% in de controlegroep. Vooral dankzij het remmen van recidivering verbeterde ook de overlevingskans in de AHCC-groep. Aan het einde van de onderzoeksperiode was 79,6% van de AHCC-groep nog in leven, vergeleken met 53,2% van de controlegroep.(3)

Bij de meeste patiënten met leverkanker wordt de ziekte gediagnosticeerd als operatieve verwijdering van de lever niet meer mogelijk is. Deze patiënten ontvangen palliatieve zorg die niet is gericht op genezing. Een prospectieve cohortstudie van 44 patiënten met voortgeschreden leverkanker suggereert dat suppletie met AHCC (6 gram per dag) leidt tot een betere kwaliteit van leven en langere overleving.(35)

Bij een 66-jarige man met castratieresistente prostaatkanker (uitgezaaide prostaatkanker waarbij hormoontherapie niet meer werkt) leidde AHCC-suppletie binnen een maand tot spectaculaire daling van de PSA*-spiegel met 95% van 69,3 ng/ml naar 3,35 ng/ml (zie figuur 2).(36) De man bleef AHCC gebruiken en gedurende de 6 maanden follow-up daalde de PSA-spiegel nog iets verder, was zijn toestand stabiel en waren pijnklachten door botmetastasen afgenomen. Het artikel over deze casus vermeldt niet hoeveel AHCC de 66-jarige man iedere dag innam. In twee humane studies met mannen met beginnende tot gevorderde prostaatkanker was een dagdosis van 4,5 gram AHCC niet voldoende voor daling van de PSA-spiegel met minimaal vijftig procent.(37,38) De onderzoekers zagen wel dat AHCC verdere toename van de PSA-spiegel remde. Bovendien zagen ze dat het angstniveau na 6 maanden significant was gedaald bij mannen, die bij aanvang van de studie veel last hadden van angstgevoelens.(37) Er zijn aanwijzingen uit dierstudies dat AHCC hyperactiviteit van het stress-systeem (HPA-as, hypofyse-hypothalamus-bijnieras) remt, geïnduceerd door psychische of fysieke stressoren (met oxidatieve stress en/of ontsteking).(7,39-41)

figuur 2 AHCC

Figuur 2: Dramatische daling PSA-waarde, gerelateerd aan AHCC-suppletie vanaf maand 4, bij man
met uitgezaaide prostaatkanker.(36)

Ondersteuning tijdens chemotherapie of bestraling

In verschillende humane studies met kankerpatiënten is AHCC gecombineerd met cytostatica (waaronder phenethyl isothiocyanate, leuprolide, irinotecan, 5-fluorouracil, cisplatine, paclitaxel, carboplatine, docetaxel). De resultaten laten zien dat suppletie met AHCC een veilige en zinvolle aanvullende behandeling is bij chemotherapie (of bestraling) en de prognose kan verbeteren.(2,3,11,42,43) Wetenschappers aan de universiteit van Osaka in Japan gaven 24 patiënten met verschillende soorten kanker (pancreas-, eierstok-, long- of colorectaalkanker) in verschillende ziektestadia een cyclus chemotherapie zonder, en een cyclus met AHCC (3 gram/ dag).(43) Mede door het ondersteunen van de bloedaanmaak en lever- en nierfunctie zorgde AHCC voor afname van bijwerkingen van chemotherapie en verbetering van het gevoel van welzijn.(43)

Een Japanse studie concludeerde dat suppletie met 3 gram per dag (of meer) aan te bevelen is aan kankerpatiënten. AHCC ondersteunde de algehele conditie waardoor patiënten beter in staat waren opeenvolgende cycli van chemotherapie te verdragen. De onderzoekers zagen onder meer verbetering van de eetlust, een minder snelle hemoglobinedaling en daling van het totale aantal leukocyten in het bloed, afname van misselijkheid, braken en constipatie en een korter ziekenhuisverblijf.(44) Patiënten met kanker aan het hoofd of nek hadden minder last van maagklachten en gebruikten minder antibraakmiddelen als ze vanaf 3 dagen voorafgaande aan chemotherapie tot een week na afloop van de kankerbehandeling AHCC (3 gram/dag) innamen.(44)

In een recente Japanse studie kregen 75 patiënten met inoperabel (ductaal) pancreasadenocarcinoom naast gemcitabine gedurende 2 maanden AHCC (6 gram/ dag) of placebo.(45) AHCC-suppletie verbeterde de algehele conditie tijdens chemotherapie en verminderde bijwerkingen zoals een veranderde smaak.

Besmetting met HPV

Tot nu toe zijn er geen (genees)middelen bekend die effectief zijn in het bestrijden van het humaan papillomavirus (HPV). Deze door seksueel contact overgedragen virusinfectie (op enig moment aanwezig bij 60-80% van alle vrouwen) kan genitale wratten en (op termijn) baarmoederhalskanker veroorzaken en een rol spelen bij het ontstaan van andere vormen van kanker.(46) Nu genezen de meeste HPV-infecties vanzelf binnen ongeveer anderhalf jaar, maar soms wordt het virus niet door het lichaam opgeruimd waardoor er (meestal na 15 jaar of langer) kanker kan ontstaan. Een recente pilotstudie van de Universiteit van Texas met 10 HPV-positieve vrouwen suggereert dat suppletie met AHCC (3 gram per dag, gedurende 3 tot 6 maanden) de eradicatie van het HPV-virus verbetert.(47) Daarbij kan AHCC tumorgroei remmen.(46) Meer (placebogecontroleerde) studies zijn nodig om dit te bevestigen.

Leverbescherming

Preklinisch onderzoek heeft aangetoond dat AHCC leverbeschermende effecten heeft.(48) AHCC heeft ontstekingsremmende activiteit in de lever door het remmen van de genexpressie van het enzym iNOS (inducible NO synthase) in hepatocyten, waarvan de activiteit (sterk) verhoogd is bij onder meer hepatitis, cirrose en sepsis, en na ischemie en reperfusie. Adenosine (een purine nucleoside) is (mede)verantwoordelijk voor dit effect van AHCC en remt iNOS in ontstoken levercellen via inhibitie van NF-κB, een transcriptiefactor die een centrale rol speelt bij ontstekingen.(48)

Er zijn sterke aanwijzingen, onder meer uit humane (pilot)studies, dat AHCC (1-6 gram/dag) leverdisfunctie tegengaat, de lever beschermt tegen toxiciteit van onder meer cytostatica en alcohol en ziekteprogressie van chronische hepatitis remt.(31,49,50) Pilotstudies met patiënten met chronische hepatitis C of B laten zien dat (aanvullende) behandeling met AHCC (3-6 gram/dag) kan zorgen voor afname van de virale belasting, daling van biomarkers voor leverschade en vermindering van ziekteverschijnselen zoals gebrek aan energie en geelzucht.(2,14,31,51,52) Mogelijk verkleint AHCC hiermee de kans op late complicaties zoals cirrose en leverkanker.

Ontstekingsziekten

AHCC heeft niet alleen ontstekingsremmende en immunomodulerende effecten in de lever, maar ook elders in het lichaam zoals in het maagdarmkanaal.(53) Dieronderzoek toonde aan dat voorbehandeling met AHCC darmontsteking remt, geïnduceerd door LPS (bacteriële lipopolysacharide), met daling van de productie van pro-inflammatoire cytokines (TNF-α, TGF-β, IL-1), afname van oedeem en minder beschadiging van de darmmucosa.(54) De ontstekingsremmende werking in het maagdarmkanaal heeft vermoedelijk mede te maken met de prebiotische werking van AHCC.(53,55)

In een diermodel (hapten*-geïnduceerde colitis) voor chronische inflammatoire darmziekten is aangetoond dat preventieve AHCC-suppletie zorgt voor afname van de intestinale ontstekingsactiviteit (met afname van de expressie van pro-inflammatoire cytokines en chemokines) en leidt tot minder weefselschade, weefselnecrose en daling van het lichaamsgewicht van de proefdieren.(55) Het ontstekingsremmende effect van AHCC was vergelijkbaar met sulfasalazine. Onderzoekers van een andere dierstudie concluderen eveneens dat AHCC een ontstekingsremmende activiteit heeft in een aanverwant diermodel (T-celgemedieerde colitis) voor chronische inflammatoire darmziekten.(56) Klinisch onderzoek zal moeten uitwijzen of AHCC ook gunstige effecten heeft bij mensen met chronische inflammatoire darmziekten (ziekte van Crohn, colitis ulcerosa).

Oxidatieve stress

Oxidatieve stress speelt een rol bij veel chronische (leeftijdsgerelateerde) ziekten zoals kanker, diabetes en hart- en vaatziekten.(57,58) Uit preklinische studies is gebleken dat AHCC beschermt tegen oxidatieve stress. In een dierstudie beschermde AHCC de nieren en lever tegen oxidatieve beschadiging, geïnduceerd door ijzernitrilotriacetaat.(59) Andere in-vivo studies bevestigden dat AHCC krachtige antioxidantactiviteit heeft; mogelijk beschermt AHCC tegen ziekten die mede door oxidatieve stress worden veroorzaakt.(39,60) In een diermodel voor diabetes type 1 is aangetoond dat toediening van AHCC met het drinkwater het ontstaan van diabetes type 1 (een auto-immuunziekte) significant remt, mede door β-cellen in de alvleesklier te beschermen tegen oxidatieve beschadiging en apoptose.(61) In een andere dierstudie remde AHCC verstoring van de hormoonhuishouding (cortisol, ACTH, testosteron, thyroxine) als gevolg van oxidatieve stress.(39)

Andere toepassingen

Gezien de betrokkenheid van het immuunsysteem bij veel chronische aandoeningen is het goed denkbaar dat AHCC bij een grote diversiteit aan ziekten kan worden ingezet. Om dit te weten te komen is meer preklinisch en klinisch onderzoek nodig. Er zijn individuele patiënten met hypertensie, hartritmestoornissen, astma, ulcus pepticum, de ziekte van Sjögren of epilepsie beschreven, die baat hadden bij AHCC.(2,5) Bij een meisje van 11 jaar met idiopathische trombocytopenische purpura (ITP), een auto-immuunziekte waarbij bloedplaatjes worden afgebroken, normaliseerde de bloedplaatjesspiegel toen ze AHCC (1,5 gram/dag) ging innemen.(62) Een pilotstudie met 13 proefpersonen met diabetes type 2, die gedurende 6 maanden AHCC innamen (3 gram/dag), suggereert dat AHCC leidt tot een betere glycemische controle.(63)

Dosering en veiligheid

De aanbevolen dosis voor algemene (preventieve) ondersteuning en regulatie van het immuunsysteem (bij veroudering, ontstekingen, infectie(preventie), vaccinatie) is 1-3 gram AHCC per dag. Voor ondersteuning van de leverfunctie kan 1 tot 6 gram AHCC per dag worden gebruikt. Kankerpatiënten (die al dan niet chemotherapie of bestraling ondergaan) wordt geadviseerd 3-6 gram AHCC per dag in te nemen. Bij een HPV-infectie is de aanbevolen dosis 3 gram per dag gedurende 3 tot 6 maanden (of 50 mg/kg/dag).(46) Of een dosis van 1 gram AHCC per dag gedurende een jaar ook effectief is tegen HPV, is in onderzoek.(64)

AHCC wordt bij voorkeur verdeeld over de dag (bij een maaltijd) ingenomen met een ruime hoeveelheid water. AHCC is een zeer veilig voedingssupplement met een goede verdraagbaarheid en zonder significante bijwerkingen (anders dan placebo).(2,6,9,11,16) Sommige mensen hebben AHCC zonder problemen 9 tot 12 jaar lang gebruikt.(3,11) Er is veel klinische ervaring met AHCC, dat al sinds 1989 in Japan en andere landen wordt ingezet. Mensen met een auto-immuunziekte wordt desondanks aangeraden voorzichtig te zijn met AHCC-suppletie omdat het effect van AHCC bij auto-immuunziekten in beperkte mate is onderzocht.(7)

Interacties

  • AHCC heeft geen interacties met de belangrijkste CYP450 leverenzymen (fase I ontgifting) maar induceert mogelijk wel CYP450 2D6. AHCC kan (theoretisch) de bloedspiegel verlagen van medicijnen (waaronder doxorubicine, ondansetron, SSRI’s, tamoxifen) die door CYP450 2D6 worden afgebroken.(65) Daarnaast kan AHCC (theoretisch) een interactie hebben met medicijnen die door de fase II detoxificatieroutes UGT1A3* (waaronder amitriptyline, clozapine, diclofenac, oestrogeen), UGT1A6 (waaronder paracetamol, morfine, raloxifen, valproaat) of QOR* (waaronder paracetamol, fenobarbital) worden afgebroken.(66) Aanvullend onderzoek is nodig om vast te stellen of deze mogelijke interacties klinisch relevant zijn. Vooralsnog zijn in klinische studies geen significante interacties gerapporteerd.(2)
  • Het is mogelijk dat AHCC de werking vermindert van immunosuppressiva zoals corticosteroïden, cyclosporine en tacrolimus.(7)
  • AHCC fungeert als prebioticum en versterkt de werkzaamheid van (bepaalde) probiotica. AHCC en een probioticum met Bifidobacterium longum BB536 hadden een synergetische, ontstekingsremmende activiteit bij experimentele colitis (diermodel voor inflammatoire darmziekten).(5)
  • In een diermodel voor vaginale candidiasis hadden AHCC en een probioticum met Lactobacillus rhamnosus GR-1 en Lactobacillus reuteri RC-14 synergetische activiteit tegen de schimmelinfectie.(67) Er zijn ook aanwijzingen uit dieronderzoek dat AHCC en GR-1/RC-14 synergetische activiteit hebben tegen blaasontsteking, veroorzaakt door de E.coli-bacterie (dierstudie).(2)
  • AHCC beschermt mogelijk tegen kaalheid (alopecia), veroorzaakt door het cytostaticum cytarabine (dierstudie).(44,68)
  • AHCC voorkomt mogelijk leverschade door mercaptopurine en methotrexaat (dierstudie).(68)
  • AHCC potentieert de werkzaamheid van (een lage dosis) 5-fluorouracil (dierstudie).(69)
  • AHCC verhoogt de werkzaamheid van het cytostaticum cisplatine en beschermt beenmerg en nieren tegen toxiciteit van cisplatine (dierstudie).(70)
  • AHCC kan de werking (synergie) van gemcitabine bij pancreaskanker versterken en resistentie van (pancreas) kankercellen tegen gemcitabine remmen (in-vitro studies).(71,72)

Contra-indicaties

  • Overgevoeligheid voor shiitake en verwante eetbare paddenstoelen (Basidiomycetes, steeltjeszwammen), zoals reishi, oesterzwam en elfenbankje.
  • Door het ontbreken van veiligheidsgegevens wordt het gebruik van AHCC afgeraden tijdens zwangerschap en het geven van borstvoeding.

Verklarende woordenlijst

Acyleren: het toevoegen van een acylgroep [met formule RCO], waarbij R de organische groep is.
Cytokines: chemische boodschappers die immuuncellen helpen te communiceren en een immuunrespons coördineren.
Cytotoxisch: giftig voor cellen.
Dendritische cellen: witte bloedcellen die antigenen en pathogenen naar T- en B-cellen transporteren en een adaptieve respons initiëren. (B- en T-cellen rijpen respectievelijk in het beenmerg en de thymus).
Hapten: een klein molecuul dat een immuunreactie uitlokt als het gekoppeld is aan een groter molecuul zoals een eiwit.
Hexose: een monosacharide met zes koolstofatomen zoals glucose en fructose; een bouweenheid van α-glucanen, het belangrijkste actieve ingrediënt in AHCC.
Macrofagen: gedifferentieerde monocyten (witte bloedcellen) die bacteriën en cellulair afval omsluiten en opnemen.
Monoklonale antilichamen: antistoffen die afkomstig zijn van één geactiveerde B-lymfocyt. 
Naturalkillercellen (NK-cellen): witte bloedcellen die geïnfecteerde of abnormale cellen herkennen en vernietigen.
PSA: Prostaat Specifiek Antigeen, een biomarker voor progressie/prognose van prostaatkanker.
QOR: quinone oxidoreductase, fase II detoxificatieroute in de lever.
sIgA: secretoir immunoglobuline A beschermt de slijmvliezen van onder meer het maagdarmkanaal tegen invasie door pathogenen.
T-cellen: lymfocyten, witte bloedcellen die in staat zijn om indringers op te sporen en door een bepaalde reactie te vernietigen.
Toll-like receptoren: receptoren op epitheelcellen en bepaalde immuuncellen die pathogenen herkennen door herkenning van moleculaire patronen.
UGT1A3, UGT1A6: uridine difosfaat glucuronosyltransferase A3 en A6, fase II detoxificatieroutes in de lever.

Referenties

1. Kenner D. The Japanese Medicinal Mushroom Immune Enhancer: AHCC. Pleasant Grove, UT: Woodland Publishing; 2001.
2. Clinician’s guide to AHCC. Evidence-based nutritional immunotherapy. Kulkarni AD et al. ICNIM (International Congress on Nutrition and Integrative Medicine), 2016. ISBN 978-4- 9909264-1-0.
3. Matsui Y et al. Improved prognosis of postoperative hepatocellular carcinoma patients when treated with functional foods: a prospective cohort study. J Hepatol. 2002;37(1):78–86.
4. Choi et al. Dietary supplementation with rice bran fermented with Lentinus edodes increases interferon-gamma activity without causing adverse effects: a randomized, double-blind, placebo- controlled, parallel-group study. Nutr J. 2014;13:35.
5. Ocón B et al. Active hexose-correlated compound and Bifidobacterium longum BB536 exert symbiotic effects in experimental colitis. Eur J Nutr. 2013;52(2):457-66.
6. Kidd PM. The use of mushrooms glycans and proteoglycans in cancer treatment. Altern Med Rev. 2000;5:4-27.
7. AHCC monograph. Natural Medicines. https://naturalmedicines. therapeuticresearch.com
8. Pohajdak B et al. An oligosaccharide biosynthetic defect in concanavalin A-resistant Chinese hamster ovary (CHO) cells that enhances NK reactivity in vitro and in vivo. J Immunol. 1984;133(5):2423-9.
9. Yin Z et al. Effects of active hexose correlated compound on frequency of CD4+ and CD8+ T cells producing interferon-γ and/ or tumor necrosis factor-α in healthy adults. Hum Immunol. 2010;71(12):1187-1190.
10. Terakawa N et al. Immunological effect of active hexose correlated compound (AHCC) in healthy volunteers: a double-blind, placebo-controlled trial. Nutr Cancer. 2008;60(5):643-51.
11. Ghoneum M et al. Immunomodulatory and anticancer effects of Active Hemicellulose Compound (AHCC). Int J Immunother. 1995;11:23–8.
12. Gao Y et al. Active hexose correlated compound enhances tumor surveillance through regulating both innate and adaptive immune responses. Cancer Immunol Immunother. 2006; 55(10):1258-66.
13. Aviles H et al. Active hexose correlated compound activates immune function to decrease bacterial load in a murine model of intramuscular infection. Am J Surg. 2008;195(4):537-45.
14. Pescatore F. Reversing Immunosenescence: The Key To Anti- Aging? Int J Anti-Aging Med. Winter 2000;47-49.
15. Ritz B et al. Supplementation with active hexose correlated compound increases the innate immune response of young mice to primary influenza infection. J Nutr. 2006;136:2868-2873.
16. Uno K et al. Active hexose correlated compound (AHCC) speimproves immunological parameters and performance status of patients with solid tumors. Biotherapy (Japan). 2000;14:303- 309.
17. Lee WW et al. Active Hexose Correlated Compound promotes T helper (Th) 17 and 1 cell responses via inducing IL-1β production from monocytes in humans. Cell Immunol. 2012;275(1- 2):19–23.
18. Ulbricht C et al. An evidence-based systematic review of active hexose correlated compound (AHCC) by the Natural Standard Research Collaboration. J Diet Suppl. 2013;10(3):264–308.
19. Mallet JF et al. Active Hexose Correlated Compound (AHCC) promotes an intestinal immune response in BALB/c mice and in primary intestinal epithelial cell culture involving toll-like receptors TLR-2 and TLR-4. Eur J Nutr. 2016;55(1):139-146.
20. Ritz BW et al. Supplementation with active hexose correlated compound increases survival following infectious challenge in mice. Nutr Rev. 2008;66(9):526-31.
21. Fujii H et al. Nutritional food active hexose correlated compound enhances resistance against bird flu. Jap J Compl Altern Med. 2007;4(1):37-40.
22. Nogusa S et al. Low-dose supplementation with active hexose correlated compound improves the immune response to acute influenza infection in C57BL/6 mice. Nutr Res. 2009;29(2):139-43.
23. Ikeda T et al. Prophylactic efficacy of a basidiomycetes preparation AHCC against lethal Candida albicans infection in experimental granulocytopenic mice. Nihon Ishinkin Gakkai Zasshi. 2003;44(2):127-31.
24. Wang S et al. Oral administration of active hexose correlated compound enhances host resistance to west nile encephalitis in mice. J Nutr. 2009;139(3):598-602.
25. Aviles H et al. Active hexose correlated compound (AHCC) enhances resistance to infection in a mouse model of surgical wound infection. Surg Infect (Larchmt). 2006;7(6):527-35.
26. Belay T et al. Active hexose correlated compound activates immune function to decrease Chlamydia trachomatis shedding in a murine stress model. J Nutr Med Diet Care. 2015;1(1).
27. Ishibashi H et al. Prophylactic efficacy of basidiomycetes preparation AHCC against lethal opportunistic infections in mice. J Pharmacol (Japan). 2000;120:715-719.
28. Takanari J et al. Effects of active hexose correlated compound on the seasonal variations of immune competence in healthy subjects. J Evid Based Complementary Altern Med. 2015;20(1):28-34.
29. Gardner EM et al. Active hexose correlated compound (AHCC) improves immune cell populations after influenze vaccination of healthy subjects. FASEB J. 2010;24:327.
30. Roman BE et al. Short-term supplementation with active hexose correlated compound improves the antibody response to influenza B vaccine. Nutr Res. 2013;33(1):12-7.
31. Iwamoto M. A clinical study for AHCC on chronic hepatitis patients. AHCC Research Association 8th Symposium, Sapporo, Japan, 2000.
32. Matsushita K et al. Combination therapy of active hexose correlated compound plus UFT significantly reduces the metastasis of rat mammary adenocarcinoma. Anticancer Drugs. 1998;9:343-350.
33. Sun B et al. Anti-tumor effects of genestein combined polysaccharide (GCP) and active hexose correlated compound (AHCC). Biother (Japan). 2001;15:379-382.
34. Kawaguchi Y. Improved survival of patients with gastric cancer or colon cancer when treated with active hexose correlated compound (AHCC): effect of AHCC on digestive system cancer. Nat Med J. 2009;1(1):1-6.
35. Cowawintaweewat S. Prognostic improvement of patients with advanced liver cancer after active hexose correlated compound (AHCC) treatment. Asian Pac J Allergy Immunol. 2006;24(1):33-45.
36. Turner J et al. Dramatic prostate-specific antigen response with activated hemicellulose compound in metastatic castrationresistant prostate cancer. Anti-Cancer Drugs 2009;20:215-216.
37. Sumiyoshi Y et al. Dietary administration of mushroom mycelium extracts in patients with early stage prostate cancers managed expectantly: a phase II study. Jpn J Clin Oncol 2010;40(10)967-972.
38. deVere White RW et al. Effects of a mushroom mycelium extract on the treatment of prostate cancer. Urology. 2002;60:640- 644.
39. She-Fang Y et al. Amelioration by active hexose correlated compound of endocrine disturbances induced by oxidative stress in the rat. Endocr Regul. 2004;38(1):7-13.
40. Love KM et al. A natural immune modulator attenuates stress hormone andcatecholamine concentrations in polymicrobial peritonitis. J Trauma Acute Care Surg. 2013;74: 1411Y1418.
41. Wang S et al. AHCC on immobilization stress in the rat: beneficial effects of active hexose correlated compound. Dokkyo J Med Sci. 2001;28(1):559-565.
42. Won J. The hematoimmunologic effect of AHCC for Korean patients with various cancers. Biotherapy. 2002;16:560-564.
43. Ito T et al. Reduction of adverse effects by a mushroom product, active hexose correlated compound (AHCC) in patients with advanced cancer during chemotherapy–the significance of the levels of HHV-6 DNA in saliva as a surrogate biomarker during chemotherapy. Nutr Cancer. 2014;66(3):377-82.
44. Parida DK et al. Integrating complimentary and alternative medicine in form of Active Hexose Correlated Compound (AHCC) in the management of head & neck cancer patients. Int J Clin Med. 2011;2:588-592.
45. Yanagimoto H et al. Alleviating effect of active hexose correlated compound (AHCC) on chemotherapy-related adverse events in patients with unresectable pancreatic ductal adenocarcinoma. Nutr Cancer. 2016;68(2):234-40.
46. Mushroom extract could help treat HPV. Interview Dr. Steven Rabin, ABC7 News, october 29, 2014. http://abc7.com/health/ mushroom-extract-could-help-treat-hpv/372240/
47. Smith JA et al. Abstract B79: Evaluation of active hexose correlated compound (AHCC) for the prevention or delay of tumor growth in human cervical cancer xenograft model. Cancer Prev Res 2011;4(10 Suppl):B79.
48. Tanaka Y et al. Adenosine, a hepato-protective component in active hexose correlated compound: its identification and iNOS suppression mechanism. Nitric Oxide 2014;40:75-86.
49. Kim JH. The effect of AHCC in non-vital, and abnormal liver function condition: a randomized, double-blind, placebo-control study. Chung-Ang University Medical Center, Seoul, South- Korea.
50. Kim H et al. Effect of Active Hexose Correlated Compound (AHCC) in alcohol-induced liver enzyme elevation. J Nutr Sci Vitaminol (Tokyo). 2014;60(5):348-356.
51. Thaiudom S et al. A study of the efficacy of Active Hexose Correlated Compound (AHCC) in the treatment of chronic hepatitis C patients at Phramongkutklao hospital. The Medical News (Thailand) 2010;325:13-16.
52. Chutaputthi A. Pilot study of AHCC on HbeAg level in CHBeAg positive patients on long term anti-viral treatment. Presented at the 20th International Congress on Nutrition and Integrative Medicine (ICNIM), 2012.
53. Daddaoua A et al. The nutritional supplement Active Hexose Correlated Compound (AHCC) has direct immunomodulatory actions on intestinal epithelial cells and macrophages involving TLR/MyD88 and NF-κB/MAPK activation. Food Chem. 2013;136:1288-1295.
54. Doursout MF et al. Active hexose correlated compound moderates lps-induced gut injury in rats. FASEB J. 2014;28(1):LB576.
55. Daddaoua A et al. Active hexose correlated compound acts as a prebiotic and is antiinflammatory in rats with hapten-induced colitis. J Nutr. 2007;137(5):1222-8.
56. Mascaraque C et al. Active hexose correlated compound exerts therapeutic effects in lymphocyte driven colitis. Mol Nutr Food Res 2014;58(12):2379-2382.
57. Schulze-Osthoff K et al. Oxidative stress and signal transduction. Int J Vitam Nutr Res. 1997;67(5):336-342.
58. Vogt M et al. Oxidative stress and hypoxia/reoxygenation trigger CD95 (APO-1/Fas) ligand expression in microglial cells. FEBS Lett. 1998;429(1):67-72.
59. Wang S et al. Preventive effects of active hexose correlated compound (AHCC) on oxidative stress induced by ferric nitrilotriacetate in the rat. Dokkyo J Med Sci. 2001;28(2-3):745-752.
60. She-Fang Y et al. Suppressive effects of active hexose correlated compound on the increased activity of hepatic and renal ornithine decarboxylase induced by oxidative stress. Life Sci. 2003;74(5):593-602.
61. Wakame K. Protective effects of active hexose correlated compound (AHCC) on the onset of diabetes induced by streptozotocin in the rat. Biomed Res. 1999;20(3):145-152.
62. Szalus N. AHCC for treatment of idiopathic thrombocytopenic purpura in 11 year-old girl – a case report. Presented at the 19th International Congress on Nutrition and Integrative Medicine (ICNIM), 2011.
63. Iwamoto M. Effects of AHCC on diabetes by clinical and basic researches. The 2nd Annual Meeting of the Japanese Society for Alternative Medicine & Treatment, 1999.
64. Smith JA et al. Pilot study to evaluate AHCC 1 gram once daily for the eradication of high-risk HPV infections in women. http:// icnim.jpn.org/e/conference/24icnim.php.
65. Mach CM et al. Evaluation of active hexose correlated compound hepatic metabolism and potential for drug interactions with chemotherapy agents. J Soc Integr Oncol. 2008;6:105-109.
66. Coffer LW et al. Evaluation of Active Hexose Correlated Compound (Ahcc) on phase II drug metabolism pathways and the implications for supplement-drug interactions. J Integr Oncol. 2015;4:3.
67. Hayama K et al. Protective activity of combination of AHCC and UREX against murine vaginal candidiasis. Presented at the 20th International Congress on Nutrition and Integrative Medicine (ICNIM), 2012.
68. Sun B et al. The effect of active hexose correlated compound in modulating cytosine arabinoside-induced hair loss, and 6-mercaptopurine- and methotrexate-induced liver injury in rodents. Cancer Epidemiol. 2009;33(3-4):293-9.
69. Cao Z et al. Active hexose correlated compound potentiates the antitumor effects of low-dose 5-fluorouracil through modulation of immune function in hepatoma 22 tumor-bearing mice. Nutr Res Pract. 2015;9(2):129-36.
70. Hirose A et al. The influence of active hexose correlated compound (AHCC) on cisplatin-evoked chemotherapeutic and side effects in tumor-bearing mice. Toxicol Appl Pharmacol. 2007;222(2):152-8.
71. Suenaga S et al. Active hexose-correlated compound downregulates HSP27 of pancreatic cancer cells, and helps the cytotoxic effect of gemcitabine. Anticancer Res. 2014;34(1):141-6.
72. Tokunaga M et al. Active hexose-correlated compound down-regulates heat shock factor 1, a transcription factor for HSP27, in gemcitabine-resistant human pancreatic cancer cells. Anticancer Res. 2015;35(11):6063-7.

Copyright © 2014 Stichting OrthoKennis. Alle rechten voorbehouden. Op alle teksten, afbeeldingen, foto's, figuren, tabellen en overige informatie op deze website berust het kopijrecht/auteursrecht. Niets van deze website mag zonder toestemming van stichting OrthoKennis worden overgenomen of gekopieerd. Deze informatie mag wel worden bekeken op een scherm, gedownload worden of geprint worden, mits dit geschied voor persoonlijk, informatief en niet-commercieel gebruik, mits de informatie niet gewijzigd wordt, mits de volgende copyright-tekst in elke copy aanwezig is: “Copyright © Stichting OrthoKennis”, mits copyright, handelsmerk en andere van toepassing zijnde teksten niet worden verwijderd en mits de informatie niet wordt gebruikt in een ander werk of publicatie in welk medium dan ook.